ΜΕΡΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

Τι είναι η ψυχογενής ανορεξία;

Η ψυχογενής ανορεξία είναι μια σοβαρή ασθένεια, η οποία σε μερικές περιπτώσεις γίνεται επικίνδυνη για τη ζωή εκείνων που πάσχουν, καθώς μειώνουν σε υπερβολικό βαθμό την ποσότητα τροφής που καταναλώνουν. Γενικά, ασχολούνται υπερβολικά με το τι τρώνε και με τις θερμίδες που περιέχουν τα διάφορα φαγητά και αποστρέφονται οτιδήποτε παχυντικό. Συνήθως η εικόνα που έχουν για το σχήμα και το βάρος τους απέχει πολύ από την πραγματικότητα και, ακόμα κι όταν τα κιλά τους έχουν μειωθεί σημαντικά, εκείνοι επιμένουν ότι πρέπει να χάσουν ακόμα λίγα, για να «είναι εντάξει». Όπως καταλαβαίνεις, αυτή η κατάσταση τους οδηγεί στο να χάσουν επικίνδυνα πολύ βάρος, που καμιά φορά φτάνει και στο 15% του φυσιολογικού.

Τα κύρια χαρακτηριστικά της ανορεξίας, για τα άτομα που υποφέρουν από αυτήν, είναι πάνω κάτω τα εξής:

–          Χάνουν με τη θέλησή τους τόσα πολλά κιλά, που ο δείκτης μάζας σώματός τους (BMI) φτάνει κάτω του 17,5. [Ξέρεις πώς να υπολογίζεις το Δείκτη Μάζας Σώματός σου;]

–          Φοβούνται πάρα πολύ μήπως πάρουν βάρος και παχύνουν.

–          Έχουν μια εικόνα για το σώμα τους που διαφέρει πολύ από την πραγματική, κι έτσι συνεχίζουν την προσπάθεια να χάσουν κιλά ακόμα και όταν το βάρος τους είναι υπερβολικά χαμηλό.

–          Αρνούνται ότι το υπερβολικό αδυνάτισμα μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στον οργανισμό τους.

–          Μετράνε με μεγάλη προσοχή τις θερμίδες που παίρνουν από το φαγητό και προσπαθούν να είναι όσο το δυνατόν λιγότερες, κάθε μέρα.

–          Επίσης συχνά κάνουν πολύωρη γυμναστική κι έτσι χάνουν ακόμη περισσότερο βάρος.

–          Τα κορίτσια και οι γυναίκες που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία έχουν συχνά αμηνόρροια, δηλαδή δεν έχουν περίοδο για τρεις τουλάχιστον μήνες στη σειρά.

Η γιαγιά μου λέει ότι στην εποχή της κανείς δεν πάθαινε τέτοια πράγματα, είναι αλήθεια;

Κι όμως, η ψυχογενής ανορεξία δεν είναι καινούρια ασθένεια: οι πρώτες αναφορές γύρω από αυτήν εμφανίστηκαν τον 17ο αιώνα στη Βρετανία και τη Γαλλία. Η συστηματική μελέτη της, όμως, ξεκίνησε στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα και η αλήθεια είναι ότι η συχνότητά της αυξάνεται σταθερά από το 1930 και μετά.

Μπορεί να το πάθει οποιοσδήποτε;

Ναι, η ψυχογενής ανορεξία μπορεί να παρουσιαστεί σε άτομα οποιασδήποτε εθνικότητας ή κοινωνικοοικονομικής τάξης. Οι ειδικοί, όμως, έχουν παρατηρήσει ότι αναπτύσσεται συχνότερα σε κορίτσια που ασχολούνται με τη γυμναστική και το μπαλέτο -δραστηριότητες για τις οποίες τούς ζητούν να έχουν πολύ λεπτό σώμα.

Δυστυχώς/φυσικά, η ανορεξία δεν είναι η μοναδική διαταραχή πρόσληψης τροφής. Μπορείς να διαβάσεις ορισμένα πολύ χρήσιμα πράγματα σχετικά με μερικές από τις υπόλοιπες ΔΠΤ εδώ.

Και γιατί μπορεί κάποιος να το πάθει αυτό;

Παρόλο που οι διαταραχές πρόσληψης τροφής φαίνεται να οφείλονται στην επίμονη ενασχόληση κάποιου με το φαγητό και το βάρος του, στην πραγματικότητα η αιτία τους βρίσκεται σε άλλους, βαθύτερους παράγοντες.

Για παράδειγμα, πολλά από τα άτομα που εμφανίζουν κάποια τέτοια διαταραχή είχαν από πριν δυσκολίες όπως: χαμηλή αυτοεκτίμηση, θλίψη ή θυμό, δυσκολία στην έκφραση των συναισθημάτων τους, προβλήματα στις σχέσεις ή στην οικογένεια, ιδιαίτερα τραυματικά γεγονότα, όπως η σεξουαλική κακοποίηση. Δεν είναι επίσης σπάνιο να υπάρχει και κάποιο άλλο μέλος στην οικογένειά τους που να έχει διατροφικά προβλήματα.

Η ψυχογενής ανορεξία ξεκινάει συχνά σαν μια απλή δίαιτα ή σαν ένας τρόπος που βρίσκει το άτομο να ελέγξει το περιβάλλον του. Γρήγορα όμως αυτή η κατάσταση παίρνει δική της ανεξάρτητη πορεία και αρχίζει να μοιάζει με εξάρτηση, επηρεάζοντας τα συναισθήματα και τις σκέψεις εκείνου που τη βιώνει.

Συχνά τα άτομα που πάσχουν χρησιμοποιούν τη δίαιτα για να αντιμετωπίσουν ορισμένα δύσκολα συναισθήματα που νιώθουν ότι, διαφορετικά, θα τους «κατάπιναν».  Προσπαθώντας να ελέγξουν το φαγητό και το βάρος τους, αισθάνονται ότι έχουν τον έλεγχο της ζωής τους.

Και τι μπορεί να μου συμβεί μετά απ’ όλα αυτά;

Τα προβλήματα που προκύπτουν στις διαταραχές πρόσληψης τροφής δεν έχουν να κάνουν μόνο με την αύξηση ή την απώλεια βάρους, αλλά επηρεάζουν τη συνολική ψυχική και σωματική υγεία.

Όπως φαντάζεσαι, οι συνέπειες της ψυχογενούς ανορεξίας σχετίζονται κυρίως με τον υποσιτισμό. Ο οργανισμός, προσπαθώντας να εξοικονομήσει ενέργεια, πέφτει σε “χειμερία νάρκη”, με αποτέλεσμα να παρουσιάζει συμπτώματα όπως:

–          Ξηρότητα του δέρματος

–          Υπερβολική τριχοφυΐα με λεπτό χνούδι στο πρόσωπο και τον κορμό

–          Τριχόπτωση στο κεφάλι

–          Αλλαγές στα νύχια

–          Υποθερμία

–          Βραδυκαρδία

–          Υπόταση

–          Ζάλη

–          Καρδιακές αρρυθμίες

–          Δυσκολία στη συγκέντρωση, την προσοχή και τη μνήμη

–          Εκνευρισμό

–          Κατάθλιψη

–          Μυοπάθεια

–          Δυσκοιλιότητα

–          Αμηνόρροια

–          Αναστολή της αύξησης του ύψους στους εφήβους (ακόμη και εμφάνιση πρώιμης οστεοπόρωσης)

Δυστυχώς, η θνητότητα της ψυχογενούς ανορεξίας (δηλαδή το ποσοστό των ασθενών που πεθαίνουν από αυτήν) είναι περίπου 5%.

Και πώς μπορεί κανείς να ξεφύγει απ’ όλα αυτά; Δεν μπορεί να θεραπευτεί μόνος του;

Μπορεί να ακούσεις κάποιους να υποστηρίζουν ότι η ψυχογενής ανορεξία, ως ψυχική ασθένεια, είναι κάτι που μπορεί να ξεπεραστεί «με τη θέληση» ή «με τη θετική σκέψη», όμως η αλήθεια είναι ότι τα άτομα που εκδηλώνουν διατροφικές διαταραχές είναι απαραίτητο να ζητήσουν τη βοήθεια ενός επαγγελματία. Όσο πιο σύντομα μπουν σε διαδικασία θεραπείας, τόσο μεγαλύτερες είναι οι πιθανότητες να αναρρώσουν πλήρως, σωματικά και ψυχικά. (Τα αποτελέσματα είναι πολύ καλύτερα αν η θεραπεία ξεκινήσει νωρίς, πριν η διαταραχή γίνει συνήθεια και τρόπος ζωής. Πιο συγκεκριμένα, οι ασθενείς κάτω των 18 ετών που πάσχουν από τη διαταραχή για λιγότερο από 3 χρόνια ανταποκρίνονται καλύτερα στη θεραπεία.)

Οι περισσότεροι ασθενείς χρειάζεται να ακολουθήσουν ψυχοθεραπεία, παράλληλα με τον τακτικό ιατρικό έλεγχο και την εφαρμογή ενός προγράμματος διατροφής.

Η φίλη μου σίγουρα πάσχει από ανορεξία, αλλά δεν το παραδέχεται με τίποτα. Τι να κάνω;

Δυστυχώς η φίλη σου δεν είναι η μόνη. Είναι πολύ συνηθισμένο τα άτομα που πάσχουν από κάποια διαταραχή πρόσληψης τροφής να αρνούνται να αναγνωρίσουν και να παραδεχτούν το πρόβλημά τους. Και δυστυχώς η άρνηση αυτή συχνά τα εμποδίζει να ζητήσουν εγκαίρως θεραπεία ή να συνεργαστούν με τον ειδικό που τα παρακολουθεί. Για το πώς μπορείς να τη βοηθήσεις να σταθεί στα πόδια της και να αντιμετωπίσει το πρόβλημα, διάβασε περισσότερα εδώ.

Πού μπορώ να απευθυνθώ για να ζητήσω βοήθεια;

Μπορείς να απευθυνθείς, για αρχή, στην Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου, στην Ψυχιατρική Κλινική του Αιγινήτειου Νοσοκομείου, στο Νοσοκομείο Παίδων Αγία Σοφία ή στο Μη Κερδοσκοπικό Οργανισμό ΑΝΑΣΑ.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s